Bir müşterimizin sitesinde altı farklı takip kodu vardı: iki tane Analytics, Meta pikseli, bir ısı haritası aracı, bir canlı destek scripti ve kim koyduğu bilinmeyen bir şey. Site yavaştı, veriler tutarsızdı, kimse hangi kodun neye yaradığını bilmiyordu. Google Tag Manager tam olarak bu dağınıklığı toplamak için var.
Tag Manager kısaca nedir?
Tag Manager (GTM), sitenize tek bir kod parçası ekleyip diğer tüm takip kodlarını bir web arayüzünden yönetmenizi sağlayan ücretsiz bir araçtır. Sitenin kaynak koduna her seferinde dokunmadan, “şu düğmeye tıklanınca şu olayı GA4’e gönder” gibi kurallar yazarsınız.
Bunu bir elektrik panosuna benzetebiliriz. Eskiden her cihaz için duvardan ayrı kablo çekiyordunuz; şimdi tek bir pano var ve hangi hatta ne bağlı olduğunu panodan görüyorsunuz.
Üç temel kavram
GTM’i anlamak için üç kelime yeter.
Etiket (tag): Yapılacak iş. GA4 olayı göndermek, Meta pikseli tetiklemek, Google Ads dönüşümünü bildirmek birer etikettir.
Tetikleyici (trigger): İşin ne zaman yapılacağı. Sayfa yüklendiğinde, belirli bir düğmeye tıklandığında, form gönderildiğinde, sayfada belli bir noktaya inildiğinde.
Değişken (variable): Kuralların kullandığı bilgi parçaları. Tıklanan bağlantının adresi, sayfanın yolu, tıklanan elementin metni gibi.
Bir kural şöyle okunur: “Tıklanan bağlantı tel: ile başlıyorsa (tetikleyici), GA4’e telefon_tikla olayı gönder (etiket) ve yanına sayfa yolunu ekle (değişken).” Bu kadar.
Kimin işine yarar, kimin yaramaz?
Şu durumlarda GTM açık ara kazandırır:
- Birden fazla reklam ve analitik aracı kullanıyorsanız (Google Ads, Meta, GA4, ısı haritası).
- Telefon, WhatsApp, form gibi tıklama olaylarını ölçmek istiyorsanız ve her seferinde geliştiriciye gitmek istemiyorsanız.
- Ajansla çalışıyorsanız ve ajansın kendi takip kurulumlarını sitenize güvenle eklemesini istiyorsanız.
Şu durumlarda ise gereksiz olabilir:
- Tek sayfalık, yalnızca GA4 kullanan çok basit bir siteniz varsa. GA4’ün kendi kodu ve gelişmiş ölçüm yeter.
- Sitenizi yöneten kişi GTM’e hâkim değilse ve kurulum bir kez yapılıp bırakılacaksa; yönetilmeyen bir kapsayıcı zamanla çöplüğe döner.
Karar verirken şunu sorun: ölçümü gelecek altı ayda değiştirecek miyim? Değiştirecekseniz GTM, değiştirmeyecekseniz doğrudan kod yeterli.
GTM’in sunduğu üç kolaylık
Sürüm yönetimi. Her yayınlamada bir sürüm oluşur. Bir değişiklik bir şeyleri bozduysa önceki sürüme dönebilirsiniz. Bu, doğrudan koda müdahale etmenin sunmadığı bir güvenlik ağıdır.
Önizleme ve hata ayıklama. Yayına almadan önce değişikliği kendi tarayıcınızda deneyebilirsiniz; hangi etiketin çalıştığı, hangisinin çalışmadığı görülür. Bunun için GTM önizleme modu yazımıza bakabilirsiniz.
Kullanıcı yetkileri. Ajansa yalnızca “düzenleme” yetkisi verip “yayınlama” yetkisini kendinizde tutabilirsiniz. Böylece bir şey yayına girmeden onayınız gerekir.
Kurulumun şeyleri: kapsayıcı, çalışma alanı, ortamlar
GTM’de bir web sitesi için bir kapsayıcı (container) açarsınız. Kapsayıcıdaki iki parça kodu siteye eklersiniz: biri sayfanın <head> bölümüne, biri <body>’nin hemen başına. Ekleme adımlarını GTM kapsayıcısını siteye ekleme yazısında ayrıntıladık. Bu kodları tek seferde eklersiniz; sonrasında sitenin koduna dokunmadan her şey GTM içinden yönetilir.
Çalışma alanı (workspace) taslakların yaşadığı yerdir. Birden fazla kişi aynı kapsayıcıda çalışacaksa herkes kendi çalışma alanını kullanır; yayınlamadan önce birleştirilir.
Veri katmanı (dataLayer) nedir, bilmeniz gerekir mi?
GTM’in dokümantasyonunda sık geçen bir terim var: veri katmanı. Basitçe, sitenin GTM’e “şu oldu” diye bilgi bıraktığı bir posta kutusudur. Bir e-ticaret sitesi satın alma tamamlandığında veri katmanına ürün adını, tutarı, sipariş numarasını yazar; GTM de oradan okuyup GA4’e gönderir. Tıklama ve sayfa görüntüleme gibi basit olaylar için veri katmanına ihtiyaç yoktur, GTM bunları sayfanın kendisinden okur. Ama satın alma tutarı, kullanıcı türü gibi sayfada görünmeyen bilgiler için geliştiricinin veri katmanını doldurması gerekir.
Küçük bir işletme için pratik sonuç şu: telefon, WhatsApp ve form ölçümü için veri katmanı şart değil. E-ticaret ölçümü içinse geliştiriciyle konuşup hangi olayların veri katmanına yazılacağını netleştirmek gerekir. Bunu web sitesi yapılırken istemek, sonradan eklettirmekten çok daha kolaydır.
Sayfa hızını etkiler mi?
Etkiler, ama kapsayıcıda ne olduğuna bağlı. GTM’in kendisi hafiftir; asıl yavaşlatan içine yüklediğiniz etiketlerdir: ısı haritası araçları, canlı destek, birden çok piksel. Yeni bir etiket eklerken “gerçekten kullanacak mıyım?” diye sorun. Kullanmadığınız etiketleri silin. Yılda bir kapsayıcıyı gözden geçirip artık kullanılmayan etiketleri temizlemek, hem hızı hem düzeni korur.
GTM’in yapamadığı şeyler
Bir yanlış anlamayı düzeltelim: GTM veri toplamaz, yalnızca toplayan araçları yönetir. Kapsayıcı GA4’e bağlı değilse hiçbir şey ölçülmez. GTM ayrıca bozuk bir siteyi düzeltmez; düğme çalışmıyorsa ölçemezsiniz. Bir de sunucu tarafı GTM diye ayrı bir kavram var; bu, etiketlerin tarayıcı yerine kendi sunucunuzda çalıştığı daha ileri bir kurulumdur. Küçük işletmeler için gereksiz karmaşıklıktır, bahsi geçince ilk sorunuz “bunun bana kazandıracağı somut şey ne?” olsun.
GTM’in en sık gördüğümüz hataları
- Aynı etiketi iki kez kurmak. Siteye doğrudan GA4 kodu eklenmiş, GTM’de de GA4 yapılandırma etiketi var. Sonuç çift sayım.
- Adlandırmasız etiketler. “Yeni etiket 1”, “Yeni etiket 2”… Altı ay sonra kimse bunları çözemez. Etiketlere
GA4 - olay - telefon_tiklagibi bir düzen verin. - Herkese yayın yetkisi. Deneyimsiz biri yanlış bir tetikleyiciyle tüm siteyi etkileyebilir.
- Yayınlanmamış değişiklik. Çalışma alanında her şey harika görünür ama “Gönder”e basılmamıştır. Canlı sitede hiçbir şey çalışmaz.
GTM ve çerez onayı
Takip etiketleri çerez onayına bağlı çalışmalı. Site ziyaretçisi onay vermediyse pikseller ve analitik etiketleri tetiklenmemeli ya da kısıtlı modda çalışmalı. Bu ayarı GTM içinde kurmak mümkün ama dikkatli yapılması gerekir; ayrıntısını çerez onayı ve consent mode yazımızda anlattık.
Nereden başlamalı?
İlk kurulumda üç etiket yeter: bir GA4 yapılandırma etiketi ve telefon ile WhatsApp tıklamalarını ölçen iki olay etiketi. Formu sonra ekleyin. Kapsayıcı sağlamlaşınca Ads dönüşümü ve piksel etiketleri gelsin.
Kendi sitenizde GTM kurulu mu, kurulduysa içinde ne var, bilmiyorsanız önce bakın: siteyi açıp kaynağı görüntüleyin ve googletagmanager.com ifadesini arayın. Bulamazsanız kurulu değildir, bulursanız kapsayıcıya erişiminiz olup olmadığını öğrenin. Bu erişim kimin hesabındaysa asıl sahipliği o kişi taşır. Eksik ya da karışık bir GTM kurulumunuz için yardım isterseniz iletişim sayfamız açık; WhatsApp’tan 0540 022 64 22’ye yazıp sitenizin adresini iletmeniz de yeterli.