LCP sayfanın ana içeriğinin ne zaman göründüğünü, INP tıkladığınızda sitenin ne kadar çabuk tepki verdiğini, CLS ise sayfanın yüklenirken ne kadar yerinden oynadığını ölçer. Google bunlar için eşik değerler koyuyor: LCP için 2,5 saniye, INP için 200 milisaniye, CLS için 0,1 ve altı “iyi” sayılıyor. Kırmızı çıkan bir ölçüm, sitenin bozuk olduğunu değil, ziyaretçinin belirli bir yerde zorlandığını söyler.
Hız raporunu açınca üç harfli kısaltmalar ve yanlarında yeşil, sarı, kırmızı daireler görürsünüz. Ne anlama geldiğini bilmeden “kırmızıyı yeşile çevirin” demek, ajansa boş yere baskı yapmak olur. Kısaltmaları bir kenara bırakıp hissi düşünün: sayfa ne zaman görünüyor, ne zaman tıklanabiliyor, gezinirken yerinde duruyor mu?
LCP: ana içerik ne zaman görünüyor?
LCP, ilk ekrandaki en büyük parçanın yüklenme anını ölçer. Çoğu sitede bu büyük bir fotoğraf ya da kocaman bir başlık bloğudur. Ziyaretçinin sorusu şu: “Sayfa açıldı mı, yoksa hâlâ boş ekrana mı bakıyorum?”
LCP kötüyse en sık suçlu ağır bir ana görseldir. Fotoğraf gereğinden büyük bir dosya olabilir, uygun olmayan formatta olabilir ya da geç yüklenmeye başlıyor olabilir. İlk bakacağınız yer en büyük görselin dosya boyutu ve yüklenme sırasıdır. Ayrıntılı iyileştirme için hero görseli sayfayı nasıl yavaşlatır ve ne yapılır yazısı var.
INP: tıkladığımda site cevap veriyor mu?
INP, ziyaretçi bir yere dokunduğunda sitenin ne kadar hızlı karşılık verdiğini ölçer. Menüye dokundunuz. Menü hemen açıldı mı, yoksa bir an takıldı mı? Formda bir seçeneği işaretlediniz, ekran anında güncellendi mi?
Kötü INP çoğunlukla fazla JavaScript demektir. Sayfada çalışan çok sayıda script tarayıcıyı meşgul eder ve tıklamaya cevap vermesini geciktirir. En sık nedenler gereksiz izleme kodları, ağır kaydırıcılar, canlı sohbet eklentileri ve sosyal medya parçacıklarıdır.
CLS: sayfa kayıyor mu?
CLS, yüklenme sırasında içeriğin ne kadar yer değiştirdiğini ölçer. Klasik örnek: bir düğmeye basmak üzeresiniz, o sırada üstte bir görsel ya da reklam yüklenir ve her şey aşağı kayar. Yanlış yere basarsınız. Sinir bozucu ve güven kırıcıdır.
Nedeni çoğunlukla görsellere ve reklam alanlarına ölçü tanımlanmaması ya da yazı tipinin geç yüklenip metni oynatmasıdır. Çözüm basit görünür: görsellere genişlik ve yükseklik verin, yedek yazı tipini asıl yazı tipine yakın seçin.
Rapor nereden alınır, nasıl okunur?
Herkese açık hız testi araçlarına adresi yazarak sonuç alabilirsiniz. İki tür veri göreceksiniz: laboratuvar verisi, yani o an yapılan bir simülasyon, ve gerçek kullanıcı verisi, yani son dönemde ziyaretçilerden toplanan ölçümler. Karar verirken gerçek kullanıcı verisine daha çok güvenin, çünkü sitenizin gerçekte nasıl hissettirdiğini gösterir. Laboratuvar verisi ise düzeltmeyi deneyip anında sonuç görmek için faydalıdır.
Ölçümde küçük bir tuzak var. Bilgisayarınızdaki bazı güvenlik yazılımları sayfaya kendi kodunu ekleyip sonucu kötüleştirebilir. Temiz bir tarayıcı profilinde ya da gizli pencerede deneyin, birkaç kez ölçüp ortalamasına bakın. Tek bir ölçüme göre karar vermeyin.
Kırmızı çıktıysa
Panik gerekmez. Sırayla ilerleyin. Hangi ölçüm kötü: LCP mi, INP mi, CLS mi? Hangi sayfada: ana sayfada mı, tek bir sayfada mı? Mobilde mi, masaüstünde mi? Sonra en büyük tek nedeni bulup önce onu düzeltin. Çoğu zaman tek bir ağır görsel ya da tek bir gereksiz script sonucun yarısını belirler. Adım adım iş listesi için web sitesi hızını artırmanın sıralı kontrol listesi işinize yarar.
Mobil ve masaüstü neden farklı?
Aynı sayfa telefonda kırmızı, bilgisayarda yeşil çıkabilir. Telefon testleri daha yavaş bir işlemci ve bağlantı simüle eder, mobilde farklı boyutlarda görsel yüklenir. Ziyaretçilerinizin çoğu telefondan geliyorsa mobil sonucu esas alın.
Yerel işletmelerde, örneğin bir kuaför ya da klinik sitesinde, ziyaretçi çoğu zaman mobil veriyle bağlanır ve sinyal her yerde güçlü değildir. Hafif bir sayfa bu kişi için gerçek bir fark yaratır.
Bir örnekle okumak
Bir hukuk bürosu sitesinin raporunda LCP kötü, INP iyi, CLS iyi çıkmış olsun. Yorum şu: etkileşim ve düzen sağlam, ama ilk ekran geç görünüyor. Muhtemel neden ana sayfadaki büyük fotoğraf ya da geç başlayan yazı tipi. İlk adım o fotoğrafı küçültüp önceliklendirmek.
Her ölçüm farklı bir ipucu verir. LCP çoğunlukla görsele, INP script’e, CLS yerleşime işaret eder. Bu ezber ajansla konuşurken sizi güçlü kılar.
Düzeltmeden sonra ne kadar beklenir?
Laboratuvar testi hemen değişir. Gerçek kullanıcı verisi ise son dönemin ortalaması olduğundan günler, bazen haftalar içinde yansır. Düzeltme yaptıktan hemen sonra gerçek veri değişmediyse paniğe kapılmayın; laboratuvar sonucuna bakıp beklemeye devam edin.
Puan takıntısı
Yeşil olmak güzel ama tek amaç değil. Ziyaretçi hızlı hissediyor ve işini görüyorsa, 100 puan için mühendislik harcamak gereksiz olabilir. Öte yandan çok ağır bir site ne kadar güzel görünürse görünsün ziyaretçiyi kaybettirir.
Sıralama konusunda da dürüst olalım. Hız bir sinyaldir ama tek sinyal değildir; içerik ve konuyla ilgisi hâlâ çok daha belirleyici. Hız, benzer seviyedeki iki sayfa arasında fark yaratır. Kötü içeriği kurtarmaz. İlişkiyi ayrıca site hızı SEO sıralamasını nasıl etkiler yazısında anlattık.
Reklam trafiği alıyorsanız
Siteye Google ya da Meta reklamıyla trafik gönderiyorsanız her tıklama için para ödüyorsunuz. Sayfa geç açılırsa ziyaretçinin bir kısmı içerik görünmeden geri döner ve ödediğiniz tıklama boşa gider. Bu yüzden reklamın indiği sayfa en hızlı olması gereken sayfadır. Reklam yönetimi için Google reklamları sayfamıza bakabilirsiniz.
Üç ölçümü akılda tutmak için kısa bir ezber: LCP görünme hızı, INP tepki hızı, CLS duruş sabitliği. Ziyaretçi bu kelimeleri bilmez ama hissi bilir. Sayfa geç görünürse sıkılır, tıkladığında geç cevap alırsa güvenini yitirir, gezinirken sayfa kayarsa sinirlenir.
Ajansa doğru soru sormak
Raporu ajansa gösterirken “kırmızıyı düzeltin” yerine şunu sorun: en büyük tek sorun ne, ne kadar sürede çözülür, çözümden sonra nasıl ölçeceğiz? Bu sorular konuşmayı somutlaştırır. Sitenin hangi altyapıda kurulduğu da sonucu etkiler; hazır şablonlu bir sitede yapılabilecekler sınırlıdır.
Sitenizin raporunu birlikte okumak isterseniz iletişim sayfasından adresinizi iletin ya da 0540 022 64 22 numarasına WhatsApp’tan yazın. Hizmet kapsamımıza web tasarım sayfasından bakabilirsiniz.