Kısa cevap şu: logoyu ve temel kimlik kararlarını aynı çalışmada almak çoğu zaman en az maliyetli yoldur. Sıfırdan başlayan bir işletme için logo, iki üç renk ve iki yazı karakteri birlikte belirlenir; geniş bir marka kılavuzu ise iş oturdukça eklenir. Yalnızca logoyla başlayıp kimliği sonraya bırakmak da mümkündür, ama bunun bir bedeli olur.
Karar çoğu kez bütçe ve zamanla verilir. Ürününüzü bir an önce satışa çıkarmak, sosyal medya hesabını açmak ve tabelayı astırmak isterken, aylar sürecek bir kimlik çalışması gözünüzde büyür. Aşağıda iki yolu da dürüstçe tarttık.
Önce logo yaklaşımı
Bu yolun artısı hızdır. Ürün ya da hizmet henüz denenmemişken, geniş bir kimlik yatırımı yapmak riskli görünür. Kısa sürede çıkan, işlevsel bir logoyla satışa başlayabilir, işin nereye gittiğini görebilirsiniz.
Eksisi sonradan çıkar. İş büyüdükçe broşür, menü, ambalaj, web sitesi ve sosyal medya görselleri birbirinden bağımsız kararlarla hazırlanır. Bir yerde kırmızı daha turuncuya yakındır, başka yerde yazı karakteri farklıdır. Birkaç yıl sonra “neden bu kadar dağınığız” sorusu gelir.
Önce marka kimliği yaklaşımı
Bu yolda logo, bir sistemin doğal parçası olarak çizilir. Renkler, yazı karakterleri, fotoğraf tonu ve konuşma biçimi baştan aynı çerçevede belirlenir. Çok şubeli büyümeyi, yatırımcıya sunumu ya da çok kanallı pazarlamayı planlayan işletmeler için bu rahatlıktır; her yeni materyalde baştan karar vermeniz gerekmez.
Eksisi zaman ve bütçedir. Küçük, hızlı başlaması gereken bir işletme için tam bir kimlik çalışması ağır gelebilir. İşin biçimi henüz netleşmediyse, yatırım boşa gidebilir.
Orta yol: asgari kimlik
İki ucun arasında makul bir nokta var. Logoyla birlikte yalnızca birkaç temel karar alın:
- iki ya da üç renk, her birinin kodu yazılı
- bir başlık, bir metin yazı karakteri
- logonun tek renkli, yatay ve dikey sürümleri
- kullanım için bir sayfalık kısa kurallar
Bu çerçeve, dağınık bir görsel dilin önüne geçer ve maliyeti makul tutar. Kuralları yazıya dökerseniz, ileride başka bir tasarımcı ya da çalışan aynı çizgide devam edebilir. Sayfa sayısını küçük tutmak isteyenler için küçük işletme için dört sayfalık marka rehberi önerdiğimiz bir formdur.
Hangi durumda hangisi?
Aşağıdaki tablo kabaca bir eşleştirme sunuyor:
| Durum | Daha mantıklı olan |
|---|---|
| Fikir deneme aşamasında, ürün-pazar uyumu belirsiz | Logo ve asgari kimlik |
| Tek şubeli yerel işletme, sınırlı bütçe | Logo ve asgari kimlik, sonra genişletme |
| Çok şube, franchise ya da yatırım planı | Baştan tam marka kimliği |
| Yeniden konumlanan, mevcut markası dağınık | Tam kimlik çalışması |
| İçeride pazarlama deneyimi olan ekip | Logo ve kademeli kimlik |
Tablo kesin hüküm değildir, ama hangi tarafa yaklaştığınızı görmenize yardım eder.
Sonradan kimlik kurmanın maliyeti
Yalnızca logoyla yola çıkıp yıllar sonra kimlik oluşturmaya karar veren işletme, o zamana kadar birikmiş malzemeyi yeniden düzenlemek zorunda kalır. Farklı renk tonlarında basılmış broşürler, üç ayrı yazı karakteriyle hazırlanmış menüler ve sosyal medya şablonları yeniden yapılır. Bu imkânsız değil, ama baştan planlı ilerlemekten zahmetlidir.
Biriken tutarsızlığın bir yan etkisi daha var: müşteri markayı her yerde aynı şekilde görmediğinde, aynı marka olduğunu fark etmesi zorlaşır. Küçük bir işletmede bu, tabela ile Instagram’ın birbirini tanımaması anlamına gelir.
İç kaynağınız var mı?
İşletmenin içinde tasarım ya da pazarlama deneyimi olan biri varsa, logoyla başlayıp kimliği zamanla oluşturmak yönetilebilir. Her yeni materyalde “bu bizim çizgimize uyuyor mu” diye soracak biri vardır. Böyle biri yoksa, baştan yazılı bir çerçeve kurmak sizi ad hoc kararlardan korur.
Dışarıdan bir gözün de değeri vardır. Kendi materyalinize her gün bakarken tutarsızlığı fark etmezsiniz. İlk kez gören biri iki dakikada fark eder. Zaman zaman, markanızın tüm yüzeylerini yan yana koyup yabancı birine gösterin.
Bütçeyi nasıl bölersiniz?
Her şeyi tek seferde yapamıyorsanız önceliği şöyle verin: önce sağlam bir logo ve renk-yazı kararları, sonra kartvizit ve sosyal medya şablonları, en sonda ambalaj, araç giydirmesi gibi uygulamalar. Böylece aşamalı yatırım da ilk günkü kararlarla uyumlu kalır. Bütçe planlamasını logo tasarımı için bütçe nasıl planlanır yazısında daha ayrıntılı ele aldık.
Biz logo ve kurumsal kimlik işini tek paketle sunuyoruz: 10.000 ₺ + KDV. İçinde logo ve varyasyonları, renk ve tipografi sistemi, kartvizit, antetli kağıt, sosyal medya şablonları ve marka kullanım kılavuzu var. Yani “önce logo mu, kimlik mi” ayrımı bizim pakette kendiliğinden çözülüyor. Ayrıntılar fiyatlar sayfasında.
Karar için üç soru
Kendinize şunları sorun. Önümüzdeki iki yıl içinde kaç ayrı yüzeyde (tabela, ambalaj, site, sosyal medya, basılı) görüneceğim? Bu yüzeyleri farklı kişiler mi hazırlayacak? İşin yönü büyük ölçüde değişir mi? İlk iki cevap “çok” ve “evet” ise baştan kimlik çalışması mantıklıdır. Üçüncü cevap “evet” ise asgari yoldan ilerleyin.
İşletmenizin durumunu konuşmak isterseniz iletişim sayfamızdan bize yazın ya da 0540 022 64 22 numarasını arayın. Hangisinin size uyduğunu birlikte netleştirelim.