Logo dijitalleştirme, kâğıttaki eskizi vektör programında matematiksel eğrilere çevirme işidir. Illustrator, Affinity Designer ya da Inkscape’te eskizi tarayıcıdan veya telefondan alır, arka plana yerleştirir ve kalem aracıyla üzerinden geçersiniz. Sonra eğrileri düzeltir, optik dengeyi ayarlar, küçük boyut ve siyah beyaz testini yapar, dosya setini dışa aktarırsınız. Kâğıt üzerinde basit görünür. Saatler bu küçük düzeltmelerde gider.
Defterde beğenilen bir fikir bitmiş logo sayılmaz. Asıl iş o fikri her boyutta çalışacak biçimde yeniden çizmektir.
Neden vektör?
Aynı logo bir gün kartvizitte iki santimetre olur, başka bir gün cephe tabelasında beş metre. Piksel tabanlı görsel büyüyünce kareleşir. Vektör ise noktalar ve eğrilerle tanımlandığı için istenen boyuta kalite kaybetmeden çıkar. Dosya türlerinin farkını SVG nedir, PNG ve JPG’den farkı ne yazısında anlattık.
Eğriler Bezier yöntemiyle çizilir. Kalemle her tıklama bir düğüm noktası bırakır; noktanın tutamakları eğrinin yönünü belirler. İyi çizimde düğüm azdır. Gereğinden fazla düğüm çizgiyi dalgalandırır ve sonradan düzeltmeyi zorlaştırır.
Eskizden vektöre geçiş
Eskizi yüksek çözünürlükte tarayın ya da düzgün ışıkta fotoğraflayın. Programa yerleştirip kilitleyin, sonra yarı saydam yapın. Üzerinden geçerken eskizi birebir izlemeyin. Eskiz bir niyettir. Elle çizilen çizgideki titreme ve eşitsizlik vektörde düzeltilecek kusurdur.
Otomatik izleme aracı (image trace) hızlı bir başlangıç verir, ama çıkan sonuçta fazla düğüm ve kaba eğri bulunur. Profesyonel işte izleme yalnızca başlangıçtır. Son hâl elle temizlenir.
Optik denge: matematik yetmez
Göz matematiksel eşitliği her zaman eşit görmez. Aynı yükseklikte bir daire ve bir kare çizerseniz daire daha küçük görünür. Bu yüzden yuvarlak şekiller düz çizgiden biraz taşırılır; buna aşım (overshoot) denir. “O” harfi “H” ile aynı çizgiye otururmuş gibi çizilirse küçük kalır.
Üçgen, yuvarlak ve düz kenar bir aradaysa gözün ağırlık merkezi başka yere gider. Matematiksel ortaya koyduğunuz simge sola ya da aşağı kaymış görünebilir. Burada cetveli bırakıp gözünüze güvenirsiniz. Konuyu logo çiziminde ızgara, oran ve optik denge yazısında ayrıntılı işledik.
Dijitalleştirmede neye bakılır?
Çizgi kalınlığı logo boyunca aynı ağırlığı vermeli. Köşe yarıçapları tutarlı olmalı; bir köşe ötekilerden fazla yuvarlaksa göze batar. Simetri ve hizalama milimetrik olmalı. 16 piksellik favicon boyutunda logo hâlâ ayırt edilebiliyor mu? Siyah beyaza çevirince hâlâ güçlü mü?
Son iki soru çok atlanır. Oysa logo her zaman büyük ve renkli görünmez. Bazen fatura köşesindeki küçük gri bir damgadır. Küçük boyut testi için logo küçük boyutta okunabilir mi yazısına bakın.
Bir numara işe yarar: çizerken ara sıra ekrandan geri çekilin ya da gözünüzü kısın. Çizgi kalınlığındaki dengesizlik yakından görünmez, uzaktan hemen ortaya çıkar. Çoğu tasarımcı bir gün sonra yeni bir gözle tekrar bakmayı da tercih eder.
Yazı ile simgenin uyumu
Logoda hem simge hem marka adı varsa ikisinin çizgi kalınlığı, köşe yumuşaklığı ve karakteri yakınlaştırılır. İnce bir simgenin yanında kalın bir yazı durursa iki ayrı logo yan yana konmuş gibi olur. Harf aralıkları (kerning) de elle ayarlanır, çünkü program “A” ile “V” arasındaki boşluğu göze doğru kapatmaz. Bu işi logo harf aralığı ve kerning yazısında anlattık.
Yazı hazır bir fontsa lisansını kontrol edin. Ticari kullanıma izin vermeyen font sonradan hukuki sorun çıkarabilir.
Sık yapılan hatalar
En yaygın hata, çizgiyi incelterek logoyu şık göstermektir. Ekranda hoş duran ince çizgi nakışta, folyoda ya da küçük baskıda kaybolur.
İkinci hata, yazıyı font olarak bırakıp eğriye çevirmemektir. Dosya başka bilgisayarda açılınca harfler değişir.
Üçüncü hata renk modunu karıştırmaktır. Ekran için RGB, baskı için CMYK çalışılır. İkisini tek dosyada karıştırırsanız baskıda renk kayması yaşarsınız. Her sürümü ayrı dosyaya kaydedip adlandırmak bu hataların çoğunu önler.
Çıktı dosyaları
Dijitalleştirme bitince tek dosya yetmez. Tasarımcıdan şu set beklenir: kaynak vektör dosyası (AI), SVG, baskı için PDF ya da EPS, saydam zeminli PNG ve renkli, tek renkli, negatif sürümler. Yazıları eğriye çevrilmiş sürümün yanında düzenlenebilir sürüm de olmalı. Hangi dosyayı neden istemeniz gerektiği tasarımcıdan hangi dosyaları istemelisiniz yazısında.
Dosya adına dikkat edin. “logo_son_son2_FINAL.png” iki yıl sonra hangisinin güncel olduğunu bulamamak demektir.
Ne kadar sürer?
Sembol ve yazıdan oluşan basit bir logoda dijitalleştirme birkaç saatlik iştir. İnce ayar isteyen, çok sürümlü bir kimlikte bir iki gün gerekir. Bu süre eskiz ve konsept aşamasından ayrı hesaplanır. Toplam teslim süresi için logo tasarımı kaç günde teslim edilir yazısına bakabilirsiniz.
Örnek: harf ve simge birleşimi
Diyelim ki bir logo, yuvarlak bir simge ile yanında küçük harflerle yazılmış marka adından oluşuyor. Eskizde simge güzel duruyor, yazı biraz eğri. Vektöre geçince önce simgeyi çizersiniz, sonra yazının x yüksekliğini simgenin iç boşluğuna göre ayarlarsınız. Ardından harf aralıklarını teker teker kontrol edersiniz. En son siyah beyaz ve favicon denemesi gelir. Bu sıra hata payını küçültür, çünkü her adım bir sonrakinin temelini sağlamlaştırır.
Kendiniz mi yaptırın?
Eskizinizi kendiniz vektöre çevirmek isterseniz önce küçük bir deneme yapın. İlk logoda en büyük risk, dosyanın baskıda ya da ekranda beklenenden farklı çıkmasıdır. Bir tasarımcıyla çalışmak bu riski azaltır.
Logo ve kurumsal kimlik çalışmasının kapsamı fiyatlar sayfasında, 10.000 ₺ + KDV olarak yer alıyor. Eskizinizi vektöre çevirtmek ya da mevcut logonuzu temizlemek için iletişim sayfasından yazabilirsiniz.