Özel font, yalnız sizin markanız için çizilmiş bir harf takımıdır. Logoda kullandığınız harfleri başka kimse satın alıp kullanamaz, lisans kısıtına takılmazsınız ve tabeladan fatura kâğıdına kadar her yerde aynı yazı karakterini taşırsınız. Karşılığında süre ve bütçe ister: tek bir logo yerine tam bir alfabe çizilir. Her marka için doğru yatırım olmadığını da baştan söyleyelim.
Hazır fontun sınırı nerede başlar?
Hazır bir font herkese açıktır. Siz logonuzda kullandığınız gün, mahallenizdeki rakip ya da başka bir sektördeki bir marka da aynı fontu kullanabilir. Logo yine de ayırt edilir, çünkü renk, yerleşim ve işaret farklıdır. Ama harflerin kendisi size ait olmaz.
İkinci sorun lisanstır. Ücretsiz diye indirilen bazı fontların ticari kullanımı yasaktır ya da ayrı ücrete bağlıdır. Logoyu basıp tabelaya astıktan sonra lisans sorusu çıkarsa, geri dönüp her şeyi değiştirmek pahalıdır. Hazır font seçerken lisans metnini mutlaka okuyun; logo, web sitesi, uygulama ve basılı iş için ayrı izinler gerekebilir.
Üçüncüsü, tekrar eden tanıdıklıktır. Popüler birkaç font çok yerde görüldüğü için markaya ait bir izlenim bırakmaz. Okuyan kişi harfleri tanır ama hangi markada gördüğünü hatırlamaz.
Özel font size ne kazandırır?
Her şeyden önce ayırt edicilik. Tasarımcı bir “a” harfinin kavisini, “k” harfinin bacağını, noktalama işaretlerinin biçimini markanın kişiliğine göre çizer. Logodaki ince bir detay, örneğin harfin ucundaki hafif kesik, tüm yazı sistemine taşınır. Böylece logo tek başına bir sembol olmaktan çıkar, bir yazı dilinin parçası olur.
İkincisi tutarlılık. Web sitesi başlığı, ambalaj etiketi, kartvizit ve araç giydirmesi aynı harflerle yazıldığında markayı gören kişi bunu bilinçli olarak fark etmese de tekrar eden bir imza algılar. Marka hafızası bu tekrarla oluşur.
Üçüncüsü kontrol. Hazır fontta bir harfin aralığını ya da kalınlığını değiştirmek lisansı çiğnemek anlamına gelebilir. Özel fontta bu tür müdahalelerin hepsi serbesttir: Türkçe karakterler (ğ, ş, ı, İ) baştan doğru çizilir, kalın ve ince ağırlıklar ayrı hazırlanır, rakamlar fiyat etiketinde okunaklı kalacak biçimde tasarlanır.
Dördüncüsü hukuki netlik. Fontun haklarını devralmak, markanın kimlik varlıkları arasına bir yenisini ekler. Sözleşmede devrin kapsamını yazılı olarak belirleyin.
Bu yatırım her marka için mantıklı mı?
Hayır. Yeni kurulmuş, henüz hedef kitlesini ve tonunu oturtmamış bir işletme için özel font erkendir. İlk yıllarda markanın dili değişebilir; çizilen alfabe bir yıl sonra markaya uymayabilir. Böyle bir işletme için iyi seçilmiş bir hazır font ve lisansı net bir logo çok daha akıllıca bir başlangıçtır. Bunun için logo ve kurumsal kimlik çalışmamız 10.000 ₺ + KDV’den başlıyor.
Özel font şu durumlarda anlam kazanır: marka birkaç yıldır ayakta ve kimliği netleşmiş, fiziksel mağaza, ambalaj ve dijital kanalları birlikte yürütüyor, çok sayıda basılı ve dijital malzeme üretiyor ya da rakiplerin hepsi aynı tipografik havada. Bir de logo yazı ağırlıklıysa, yani işaret olmadan yalnız marka adından oluşuyorsa, harflerin özgünlüğü doğrudan logonun gücüdür.
Süreç nasıl ilerler?
Önce markanın dili konuşulur: hangi duyguyu vermek istiyorsunuz, hangi sektörde yarışıyorsunuz, mevcut kimliğinizde neler kalacak? Sonra moodboard çıkar ve birkaç yön denenir. Ardından marka adındaki harflerle başlanır, çünkü logo asıl onlarla yaşar. Yön onaylanınca alfabenin geri kalanı çizilir: büyük ve küçük harfler, rakamlar, noktalama, Türkçeye özgü karakterler.
Çizimden sonra ince ayar gelir. Harfler yan yana gelince oluşan boşlukları düzeltmek (kerning) uzun bir iştir ve fontun kalitesini en çok bu aşama belirler. Son olarak font dosyası web, masaüstü ve basılı kullanım için uygun biçimlerde teslim edilir.
Bu sürecin yalnız logo çalışmasından çok daha uzun sürdüğünü baştan kabul edin. Takvimi, lansman ya da yeni mağaza açılışı gibi bir tarihe sıkıştırmayın.
Orta yol: mevcut fontu özelleştirmek
Tam bir alfabe çizmek yerine hazır bir fontu temel alıp yalnız logoda geçen harfleri elle yeniden çizmek mümkündür. Marka adının baş harfi, birleşen iki harf ya da belirgin bir “g” üzerinde yapılan değişiklik çoğu zaman yeterli ayırt ediciliği verir. Bu yöntemde lisans metni değişikliğe izin vermeli; izin vermiyorsa bu yola girmeyin.
Orta yolun bir yan faydası var: logo özgün görünürken geri kalan metinlerde hazır font kullanmaya devam edersiniz. Bütçe ve zaman daha makul kalır.
Web sitesinde kullanım
Özel font web sitesinde de çalışır, ama dosya boyutu hesaba katılmalı. Her ağırlık ayrı dosyadır ve sayfa açılışını yavaşlatabilir. Kullanacağınız ağırlıkları iki üçle sınırlayın, yalnız ihtiyaç duyulan karakterleri içeren alt kümeler hazırlayın. Siteyi bu açıdan nasıl kurduğumuzu web tasarım sayfamızda anlattık.
Karar vermeden önce sorulacak sorular
Marka adı beş yıl daha aynı kalacak mı? Logo ağırlıklı olarak yazıdan mı oluşuyor? Basılı ve dijital malzemeniz birlikte çok mu? Rakipleriniz aynı yazı havasında mı? Bu soruların çoğuna evet diyorsanız özel font konusunu ciddi biçimde konuşmaya değer. Çoğuna hayır diyorsanız, önce iyi bir logo ve doğru seçilmiş bir hazır font ile ilerleyin; marka büyüdüğünde özel fonta geçmek her zaman mümkündür.
Kendi markanız için hangi yolun uygun olduğunu birlikte konuşalım. İletişim sayfasından yazabilir ya da 0540 022 64 22 numarasını arayabilirsiniz.